(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
13.129. అధ్యాయః 129
అథ దానధర్మపర్వ ॥ 1 ॥
Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Topics
భీష్మేణ యుధిష్ఠిరంప్రతి గోలోకస్య దేవలోకస్య దేవలోకాదప్యుపరితనత్వే నిమిత్తప్రతిపాదకబ్రహ్మశక్రసంవాదానువాదః॥ 1 ॥
Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Text

భీష్మ ఉవాచ।

యే చ గాః సంప్రయచ్ఛంతి హుతశిష్టాశినశ్చ యే।
తేషాం సత్రాణి యజ్ఞాశ్చ నిత్యమేవ యుధిష్ఠిర॥ 13-129-1(86301)
ఋతే దధిఘృతేనేహ న యజ్ఞః సంప్రవర్తతే।
తేన యజ్ఞస్య యజ్ఞత్వమతో మూలం చ లక్ష్యతే॥ 13-129-2(86302)
దానానామపి సర్వేషాం గవాం దానం ప్రశస్యతే।
గావః శ్రేష్ఠాః పవిత్రాశ్చ పావనం హ్యేతదుత్తమం॥ 13-129-3(86303)
పుష్ట్యర్థమేతాః సేవేత శాంత్యర్థమపి చైవ హ।
పయో దధి ఘృతం చాసాం సర్వపాపప్రమోచనం॥ 13-129-4(86304)
గావస్తేజః పరం ప్రోక్తమిహ లోకే పరత్ర చ।
న గోభ్యః పరమం కించిత్పవిత్రం భరతర్షభ॥ 13-129-5(86305)
అత్రాప్యుదాహరంతీమమితిహాసం పురాతనం।
పితామహస్య సంవాదమింద్రస్య చ యుధిష్ఠిర॥ 13-129-6(86306)
పరాభూతేషు దైత్యేషు శక్రస్త్రిభువనేశ్వరః।
ప్రజాః సముదితాః సర్వాః సత్యధర్మపరాయణాః॥ 13-129-7(86307)
అథర్షయః సగంధర్వాః కిన్నరోరగరాక్షసాః।
దేవాసురసుపర్ణాశ్చ ప్రజానాం పతయస్తథా।
పర్యుపాసత కౌంతేయ కదాచిద్వై పితామహం॥ 13-129-8(86308)
నారదః పర్వతశ్చైవ విశ్వావసుహహాహుహూః।
దివ్యతానేషు గాయంతః పర్యుపాసత తం ప్రభుం॥ 13-129-9(86309)
తత్ర దివ్యాని పుష్పాణి ప్రావహత్పవనస్తదా।
ఆజహ్రుర్ఋతవశ్చాపి సుగంధీని పృథక్పృథక్॥ 13-129-10(86310)
తస్మిందేవసమావాయే సర్వభూతసమాగమే।
దివ్యవాదిత్రసంఘుష్టే దివ్యస్త్రీచారణావృతే।
ఇంద్రః పప్రచ్ఛ దేవేశమభివాద్య ప్రణంయ చ॥ 13-129-11(86311)
దేవానాం భగవన్కస్మాల్లోకేశానాం పితామహ।
ఉపరిష్ఠాద్గవాం లోక ఏతదిచ్ఛామి వేదితుం॥ 13-129-12(86312)
కిం తపో బ్రహ్మచర్యం వా గోభిః కృతమిహేశ్వర॥
దేవానాముపరిష్టాద్యద్వసంత్యరజసః సుఖం॥ 13-129-13(86313)
తతః ప్రోవాచ బ్రహ్మా తం శక్రం బలనిషూదనం।
అవజ్ఞాతాస్త్వయా నిత్యం గావో బలనిషూదన॥ 13-129-14(86314)
తేన త్వమాసాం మాహాత్ంయం న వేత్సి శృణు యత్ప్రభో।
గవాం ప్రభావం పరమం మాహాత్ంయం చ సురర్షభ॥ 13-129-15(86315)
యజ్ఞాంగం కథితా గావో యజ్ఞ ఏవ చ వాసవ।
ఏతాభిశ్చ వినా విజ్ఞో న వర్తేత కథంచన॥ 13-129-16(86316)
ధారయంతి ప్రజాశ్చైతాః పయసా హవిషా తథా।
ఏతాసాం తనయాశ్చాపి కృషియోగముపాసతే॥ 13-129-17(86317)
జనయంతి చ ధాన్యాని బీజాని వివిధాని చ।
తతో యజ్ఞాః ప్రవర్తంతే హవ్యం కవ్యం చ సర్వశః॥ 13-129-18(86318)
పయో దధి ఘృతం చైవ పుణ్యాశ్చైతాః సురాధిప।
వహంతి వివిధాన్భోగాన్క్షుత్తృష్ణాపరిపీడితాః॥ 13-129-19(86319)
మునీంశ్చ ధారయంతీహ ప్రజాశ్చైవాపి కర్మణా।
వాసవాఽకూటవాహిన్యః కర్మణా సుకృతేన చ॥ 13-129-20(86320)
ఉపరిష్టాత్తతోఽస్మాకం వసంత్యేతాః సదైవ హి।
ఏతత్తే కారణం శక్ర నివాసకృతమధ్య వై।
గావో దేవోపరిష్టాద్ధి సమాఖ్యాతాః శతక్రతో॥ 13-129-21(86321)
ఏతా హి వరదత్తాశ్చ వరదాశ్చాపి వాసవ।
సురభ్యః పుణ్యకర్మిణ్యః పావనాః శుభలక్షణాః॥ 13-129-22(86322)
యదర్థం గాం గతాశ్చైవ సురభ్యః సురసత్తమ।
తచ్చ మే శృణు కార్స్న్యేన వదతో బలసూదన॥ 13-129-23(86323)
పురా దేవయుగే తాత దైత్యేంద్రేషు మహాత్మసు।
త్రీఁల్లోకాననుశాసత్సు విష్ణౌ గర్భత్వమాగతే॥ 13-129-24(86324)
అదిత్యాం తప్యమానాయాం తపో ఘోరం సుదుశ్చరం।
పుత్రార్థమమరశ్రేష్ఠ పాదేనైకేన నిత్యదా॥ 13-129-25(86325)
తాం తు దృష్ట్వా మహాదేవీం తప్యమానాం మహత్తపః।
దక్షస్య దుహితా దేవీ సురభిర్నామ నామతః॥ 13-129-26(86326)
అతప్యత తపో ఘోరం హృష్టా ధర్మపరాయణా।
కైలాసశిఖరే రంయే దేవగంధర్వసేవితే॥ 13-129-27(86327)
వ్యతిష్ఠదేకపాదేన పరమం యోగమాస్థితా।
దశవర్షసహస్రాణి దశవర్షశతాని చ॥ 13-129-28(86328)
సంతప్తాస్తపసా తస్యా దేవాః సర్షిమహోరగాః।
తత్ర గత్వా మయా సార్ధం పర్యుపాసత తాం శుభాం॥ 13-129-29(86329)
అథాహమబ్రవం తత్ర దేవీం తాం తపసాఽన్వితాం।
కిమర్థం తప్యసే దేవి తపో ఘోరమనిందితే॥ 13-129-30(86330)
ప్రీతస్తేఽహం మహాభాగో తపసాఽనేన శోభనే।
వరయస్వ వరం దేవి దాతాస్మీతి పురందర॥ 13-129-31(86331)
సురభిరువాచ। 13-129-32x(7167)
వరేణ భగవన్మహ్యం కృతం లోకపితామహ।
ఏష ఏవ వరో మేఽద్య యత్ప్రీతోసి మమానఘ॥ 13-129-32(86332)
బ్రహ్మోవాచ। 13-129-33x(7168)
తామేవ బ్రువతీం దేవీం సురభిం త్రిదశేశ్వర।
ప్రత్యబ్రవం యద్దేవేంద్ర తన్నిబోధ శచీపతే॥ 13-129-33(86333)
అలోభకాంయయా దేవి తపసా శుచినా చ తే।
ప్రసన్నోఽహం వరం తస్మాదమరత్వం దాదామి తే॥ 13-129-34(86334)
త్రయాణామపి లోకానాముపరిష్టాన్నివత్స్యసి।
మత్ప్రసాదాచ్చ విఖ్యాతో గోలోకః సంభవిష్యతి॥ 13-129-35(86335)
మానుషేషు చ కుర్వాణాః ప్రజాః కర్మ శుభాస్తవ।
నివత్స్యంతి మహాభాగో సర్వా దుహితరశ్చ తే॥ 13-129-36(86336)
మనసా చింతితా భోగాస్త్వయా వై దివ్యమానుషాః।
యచ్చ స్వర్గసుఖం దేవి తత్తే సంపత్స్యతే శుభే॥ 13-129-37(86337)
తస్యా లోకాః సహస్రాక్ష సర్వకామసమన్వితాః।
న తత్ర క్రమతే మృత్యుర్న జరా న చ పావకః।
న దైన్యం నాశుభం కించిద్విద్యతే తత్ర వాసవ॥ 13-129-38(86338)
తత్ర దివ్యాన్యరణ్యాని దివ్యాని భవనాని చ।
విమానాని సుయుక్తాని కామగాని చ వాసవ॥ 13-129-39(86339)
బ్రహ్మచర్యేణ తపసా సత్యేన చ దమేన చ।
దానైశ్చ వివిధైః పుణ్యైస్తథా తీర్థానుసేవనాత్॥ 13-129-40(86340)
తపసా మహతా చైవ సుకృతేన చ కర్మణా।
శక్యః సమాసాదయితుం గోలోకః పుష్కరేక్షణ॥ 13-129-41(86341)
ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం మయా శక్రానుపృచ్ఛతే।
న తే పరిభవః కార్యో గవామసురసూదన॥ 13-129-42(86342)
భీష్మ ఉవాచ। 13-129-43x(7169)
ఏతచ్ఛ్రుత్వా సహస్రాక్షః పూజయామాస నిత్యదా।
గాశ్చక్రే బహుమానం చ తాసు నిత్యం యుధిష్ఠిర॥ 13-129-43(86343)
ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం పావనం చ మహాద్యుతే।
పవిత్రం పరమం చాపి గవాం మాహాత్ంయముత్తమం। 13-129-44(86344)
కీర్తితం పురుషవ్యాఘ్ర సర్వపాపవిమోచనం।
య ఇదం కథయేన్నిత్యం బ్రాహ్మణేభ్యః సమాహితః॥ 13-129-45(86345)
హవ్యకవ్యేషు యజ్ఞేషు పితృకార్యేషు చైవ హ।
సార్వకామికమక్షయ్యం పితౄంస్తస్యోపతిష్ఠతే॥ 13-129-46(86346)
గోషు భక్తశ్చ లభతే యద్యదిచ్ఛతి మానవః।
స్త్రియోపి భక్తా యా గోషు తాశ్చ కామమవాప్నుయుః॥ 13-129-47(86347)
పుత్రార్థీం లభతే పుత్రం కన్యార్థీ తామవాప్నుయాత్।
ధనార్థీ లభతే విత్తం ధర్మార్థీ ధర్మమాప్నుయాత్॥ 13-129-48(86348)
విద్యార్థీ చాప్నుయాద్విద్యాం సుఖార్థీ ప్రాప్నుయాత్సుఖం।
న కించిద్దుర్లభం చైవ గవాం భక్తస్య భారత॥ ॥ 13-129-49(86349)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే అనుశాసనపర్వణి దానధర్మపర్వణి ఏకోనత్రింశదధికశతతమోఽధ్యాయః॥ 128 ॥

Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Footnotes

7-129-20 వాసవ అకూటవాహిన్యః అమాయావ్యవహారిణ్యః॥ 7-129-21 నివాసార్థం కృతం నివాసకృతం॥ 7-129-48 కన్యా పతిమవాప్నుయాదితి క.థ.ధ.పాఠః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.